Begroting 2017 - 2020
PCPortal

Thuis in een toegankelijke openbare ruimte
Het wordt steeds belangrijker dat de openbare ruimte voor iedereen goed bereikbaar en bruikbaar is. Dit geldt vooral ook voor een toenemend aantal bewoners met beperkingen door vergrijzing en een betere gezondheidszorg. Krachtens de Wmo zijn we als gemeente verantwoordelijk voor het bevorderen van participatie in de samenleving en de zelfredzaamheid van onze burgers. Daarbij is ons streven dat mensen met chronische ziekten en beperkingen vaker in de thuissituatie kunnen blijven wonen. Routes zonder hindernissen van hun huis naar voorzieningen in de buurt bevorderen dan de zelfredzaamheid en gezondheid van deze mensen.
Een toegankelijkere stad zonder obstakels in de openbare ruimte heeft daarmee dus hoge prioriteit. In 2016 zijn we gestart met de uitvoering van het plan "Een toegankelijker Nijmegen". Hiervoor hebben we drie jaar lang jaarlijks € 100.000 vrijgemaakt als extra impuls. Het accent zal liggen op de verbetering van de toegankelijkheid van de bestaande stad, maar vooral ook op het meteen hindernisvrij maken van nieuwe (her)ingerichte openbare ruimte. Dit vereist een checklist van toegankelijkheids-criteria maar ook het promoten van bewustwording bij iedereen die zelf geen beperkingen heeft. We besteden hieraan volop aandacht.
Met de toegankelijkheid van de openbare ruimte zien we ook een herwaardering van de openbare ruimte en mogelijkheden om erin te spelen, sporten en te bewegen. Ook aan bewegen in de openbare ruimte willen we samen met andere programma's de komende tijd vorm geven.

Een aantrekkelijke leefomgeving voor en door bewoners en bedrijven
We streven voor 2017 naar een waardering van de openbare ruimte van bewoners met minimaal een score van 6,9. Voor dit doel gaan we bewoners en bedrijven intensief betrekken bij het vormgeven en onderhouden van hun eigen omgeving.
We geven verder invulling aan de beleidsnota "Geef ze de (openbare) ruimte". Deze invulling is een groeiproces door een andere manier van werken met een nieuwe rolverdeling tussen bewoners, ondernemers, uitvoerende partijen en de gemeente. Centraal in het Nijmeegse beleid Openbare Ruimte staat de overtuiging dat we 'ruimte willen geven' en we dit doen in vier richtingen.
We geven ruimte aan bewoners en bedrijven om de eigen verantwoordelijkheid te nemen bij het beheer van de openbare ruimte(participatie). We geven ook de ruimte aan Dar, onze integrale hoofd-aannemer, door te werken op regie-basis. Dit geeft Dar de vrijheid werkzaamheden op wijkniveau efficiënt in te richten (integraal werken onder regie). Ruimte willen we ook geven voor extra accenten in het onderhoud bovenop het normale onderhoudsniveau (gedifferentieerd beheer). En tot slot nemen we de ruimte met ons streven naar het duurzaam beheren van de openbare ruimte (duurzaam beheer).
We willen daarbij de kwaliteit van de openbare ruimte op peil houden. We garanderen als gemeente één basisniveau van onderhoud: het 'Marikenniveau'. Dit is een veilige, toegankelijke openbare ruimte waar men zich prettig voelt. Participatie van bewoners en bedrijven in met name het groenbeheer zorgen voor de accenten bovenop dat Marikenniveau. Wanneer bewoners 'meedoen' in het beheer, kunnen we de openbare ruimte kwalitatief hoogwaardiger inrichten en aantrekkelijker maken. Onze inzet om het aantal participatieprojecten de komende jaren te vermeerderen, begint vruchten af te werpen. Onze strategie is dat door ontmoeting en participatie in de openbare ruimte men zich meer betrokken en dus verantwoordelijk voelt. Het uiteindelijke resultaat is een leefbare stad die echt van de inwoners is. Dit doen we door onder andere de wijkbeheerplannen interactief op te stellen met de wijk, het faciliteren van initiatieven van bewoners en deze op de participatiekaart actief te promoten. Door pilots met moderne media ontvingen we nieuwe informatie van meer en andere bewoners voor het opstellen van wijkbeheerplannen. Vanuit die pilots gaan we een interactief discussieplatform ontwikkelen om wijkbeheerplannen in dialoog met bewoners via internet te actualiseren.
In samenwerking met het programma Duurzaamheid geven we uitvoering aan het project ‘Groen
verbindt’. We stimuleren participatie in het stedelijk groen en leggen verbinding tussen bewoners met groene participatieprojecten die de wijkbeheerders in de wijken ophalen en ondersteunen. Maar participatie is breder dan meewerken aan groenbeheer of het creëren van een buurtmoestuin. Steeds vaker komen bewoners met allerlei ideeën om de stad mooier en leefbaarder te maken. Ook gaan we als gemeente zelf altijd in overleg met bewoners, wanneer we hun straat of buurt willen aanpassen of veranderen. Met al deze acties en projecten vergroten we de betrokkenheid van bewoners en bedrijven bij hun openbare ruimte.
We gaan ondertussen door met het bieden van goede service aan onze burgers door meldingen over de openbare ruimte via de Bel&Herstellijn zo snel mogelijk af te handelen. We ontwikkelen de Bel&Herstelapp verder als een instrument, waarmee we ook veel informatie ophalen voor een beter beheer van de stad, bijvoorbeeld om de toegankelijkheid te verbeteren. Verder gaan we de procesgang van de melding tot de afwikkeling ervan nog betrouwbaarder inrichten.

Een schone openbare ruimte en reiniging
Zwerfafval en dumping hebben een sterk negatieve invloed op de beleving van de buurt en de stad door de bewoners, bezoekers en bedrijven. Vuil trekt vuil aan en werkt verloedering in de hand. We maken werk van het thema “schoon” door het meerjarenprogramma 'Nijmegen, schoon heel gewoon'.
Op 'hot spots' in de stad maken we mensen bewust van de gevolgen van het dumpen van afval, we geven voorlichting en beboeten daders waar nodig. We richten ons vooral op projecten waarbij bewoners uit de buurt en betrokken groepen zelf het initiatief nemen om de zwerfvuilproblematiek op een ludieke manier
samen op te pakken. Voorbeelden zijn projecten rond de Fenikshof, Actie Schoon Goffertpark en Actie Schone Waal. We ondersteunen dit soort acties door materialen beschikbaar te stellen en mee te denken over oplossingen. We zetten gericht in op de aanpak van zwerfafval rondom de strandjes van de Stadswaard en het Rivierpark en proberen daarbij recreanten bewust te maken van de gevolgen van zwerfafval. Daarnaast gaan we door met Wijkhelden-teams, waarvan de promotie en organisatie nu volledig in handen van Dar ligt. De participatiekaart is uitgebreid met alle wijkheldenteams zodat bewoners kunnen zien of in hun buurt al een team actief is. Onder het motto 'Nijmegen, schoon heel gewoon' kunnen we nieuwe thema’s en acties op het gebied van 'schoon' brengen. Bij het houden van toezicht en handhaven op een schone, hele en veilige openbare ruimte vinden we het erg belangrijk om die bewoners die het niet zo nauw nemen hierop aan te spreken.

Afvalscheiding
We gaan door met de uitvoering van het afvalbeleidsplan “Creatief met afval”. Doel is om steeds meer grondstoffen uit het huishoudelijk afval te halen. Uiteindelijk willen we minimaal toe naar 75% hergebruik door afvalscheiding in uiterlijk 2020. Dit percentage is inclusief de herbruikbare afvalstoffen die met nascheiding uit het restafval teruggewonnen worden.
In 2015 hebben we een forse stap gezet waardoor we nu op 71% hergebruik staan tegen 67% in 2014.
De introductie van de oud papier container en de mogelijkheid om blik en drankkartons mee te geven met het plastic afval sorteren heel duidelijk hun effect. Nijmegen behoort binnen de categorie grote steden samen met Maastricht tot de top als het gaat om hergebruik van huishoudelijk afval.
In 2017 onderzoeken we de mogelijkheden om luiers en matrassen te recyclen. Verder willen we via pilots kansen creëren om de afvalscheiding in hoogbouw te verbeteren. Zo zijn we continu op zoek naar manieren om van afval een grondstof te maken en ook om met afval energie op te wekken zoals Biogas. Hier zullen we ons de komende jaren op blijven richten.

Dar NV is de regionale uitvoeringsorganisatie op het gebied van afval. Voor Nijmegen verzorgt Dar het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval, het reinigen van de openbare ruimte en de gladheidsbeheersing. Dit leggen we jaarlijks vast in de DienstVerleningsOvereenkomst (DVO). Deze DVO is de afgelopen jaren uitgebreid met het integraal onderhoud van groen en grijs voor de meeste stadsdelen. Onze intentie is om dit steeds verder uit te breiden naar alle wijken van de stad en naar nog meer beheeronderdelen zoals speelvoorzieningen.

Een hele en veilige openbare ruimte: beheer en onderhoud
Wij beheren en onderhouden de wegen, civiele bouwwerken, de openbare verlichting, de
verkeersregelinstallaties, de verkeersvoorzieningen en het openbaar groen. Duurzaam beheer staat daarbij voorop. We passen herinrichting en reconstructies toe op wegen waar dat nodig is. In de loop van 2016 is het nieuwe gebied van het Rivierpark in Nijmegen Noord in beheer gekomen. In goede afstemming met Rijkswaterstaat wordt aan dit beheer verder vorm gegeven.
Jaarlijks stellen we een uitvoeringsprogramma op om onze werkzaamheden gemeentebreed af te stemmen. In de paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen staat een overzicht van de hoofdasfaltwegen die we in 2017 gaan aanpakken.
We voeren de beleidsnota "Zicht op Nijmeegs licht" uit waarbij wij oude armaturen geleidelijk aan vervangen
door armaturen met LED-lampen om een bijdrage te leveren aan een energieneutrale stad in 2045. We werken aan het planmatig vervangen van het oude kabelnet, sterk verouderde armaturen en bijbehorende masten. Daarnaast voeren we het lichtplan uit. Dit lichtplan is een plan om met name de binnenstad aantrekkelijker te maken door het weloverwogen aanlichten van oude en bijzondere gebouwen, kunstobjecten en monumenten. Duurzaamheid is hier weer een belangrijk criterium.

Beschermen van een gezonde leefomgeving: Integraal waterbeheer
Integraal waterbeheer gaat over onze wettelijke gemeentelijke watertaken voor afvalwater, hemelwater en grondwater. We verzamelen stedelijk afvalwater en transporteren het naar de rioolwaterzuivering. We verwerken afstromend hemelwater via riolen, infiltratievoorzieningen, sloten en vijvers. Daarbij houden we rekening met, ook in Nijmegen, steeds vaker voorkomende hevige buien. Waar nodig nemen we maatregelen tegen structurele grondwateroverlast.
De hoofddoelen van onze watertaken zijn beschermen van de (volks)gezondheid, beschermen van het milieu en bijdragen aan een leefbare woonomgeving.  Hiervoor onderhouden en vernieuwen we de technische voorzieningen. Dat doen we planmatig, op basis van het nieuwe "Gemeentelijk Rioleringsplan Nijmegen 2017-2023" en met ambities voor: klimaatadaptatie, samenwerking en dienstverlening, beperken van regenwateroverlast, beperkt houden van gezondheidsrisico, beperken van grondwateroverlast en optimaliseren van beheeractiviteiten. De bijbehorende indicatoren voor doelmatig beheer (‘minimaal gelijkblijvende restlevensduur’) en duurzame ontwikkeling (‘verduurzamen van de waterketen’) zijn opgenomen in het programma Duurzaamheid.